Geplaatst op 20 februari 2009 door Roland Legrand

Weekeinde-debat: De Oplossing(en) voor de Crisis

In de vorige post zagen we hoe zelfs Paul Krugman ten prooi is aan vertwijfeling over de economische crisis.

Wat moet er opgelost geraken vooraleer een wereldwijd herstel op gang kan komen? We denken aan deze grote kwesties:

  • De toestand op de Amerikaanse huizenmarkt
  • De wereldwijde toestand van de banksector en de kredietvoorziening
  • De problemen in grote sectoren zoals de autonijverheid (Detroit)
  • De toestand in Oost- en Centraal-Europa waar te optimistische en massale posities in buitenlandse valuta voor een hachelijke situatie zorgen
  • Het wantrouwen van consumenten en bedrijven 

Heeft u antwoorden voor specifieke deelproblemen, voor alle problemen samen? Bestaat het antwoord in gericht ingrijpen van de overheid en/of de toezichthouders? Of moet er gewoon niets gebeuren en moet de economie zelf een nieuw evenwicht vinden?

Aan u het woord!

Roland Legrand

Reacties

@Willem
Das wel een mooie gedachte, spijtig genoeg niet werkbaar. Ik denk dat de communistische systemen dat wel bewezen hebben. Geen winst, competitie betekent voor vele mensen geen drijfveer, dus geen productieverbetering, geen innovatie, geen verbetering v d levensstandaard, geen oplossingen voor de milieuproblematiek, enz...
Vrije markt heeft ntrlk ook zijn problemen maar zorgt wel voor een betere levensstandaard voor het merendeel v d mensen.
Ik zou zelf verder gaan, het probleem is niet teveel vrij markt maar te weinig. Er is teveel regulering en overheidsinmening om de vrije markt efficiënt te laten werken. Government is the problem, not the solution.

Winst maken is helemaal niet nodig. Een vrije markt dus ook niet. Verlos ons van de inhaligen. We hebben nodig een ekonomie die weer in dienst staat van het leven op deze planeet. Voor elkaar zorgen, onderwijs regelen, de wegen aanleggen, gezondheidszorg.
En dat kan allemaal zonder dat malle geprivatiseer van de laatste decaden. Rust in de tent. Niet meer rijk worden, maar fatsoenlijk leven.

Het zou geen kwaad kunnen de mensen te leren wat geld, zoals wij het vandaag kennen, is en wat het niet is. Weinig mensen denken daar echt over na. Wie doordringt tot wat geld is, vindt veel verklaringen voor wat zich vandaag afspeelt EN oplossingen.

De noodfondsen die door de Amerikaanse overheid worden toegewezen, moeten écht gecontroleerd worden, en er moet ook échte verantwoording worden afgelegd tegenover de Amerikaanse burgers. Nu is het helaas een schijnvertoning, ook al doordat de regering zich zeer toegeeflijk opstelt tegenover de grote kleppers, in de hoop dat het financieel systeem zichzelf gaat redden. De overheid weet immmers zelf niet hoe het anders aan te pakken, en we weten hoe de Fed ineenzit.

Als dit al niet gebeurt, gebeurt er eigenlijk niets met de ziektes binnen het financieel systeem, en kun je dus alleen maar mee hopen met de Amerikaanse regering dat het inderdaad goedkomt...

Ik vond al vlug een artikel die de situatie bespreekt in Oost-Europa. Mijn verontschuldigingen voor een voorbarige reactie. http://www.tijd.be/dossier/koersen/Banken_vrezen_strop_in_Centraal-Europa.8146026-1934.art

De toestand in Oost- en Centraal-Europa waar te optimistische en massale posities in buitenlandse valuta voor een hachelijke situatie zorgen.

Dit doet een heleboel vragen oprijzen bij mij. Ik wou dat het in een voorbeeld werd verduidelijkt of een link naar het onderwerp. Wordt hiermee bijvoorbeeld bedoeld; KBC die belangen heeft in Oost-Europa of wordt hier bedoeld de leningen die Oost-Europa heeft in bijvoorbeeld de VS, of gaat het meer om carry-trading, of allemaal?

Herstel vraagt tijd. Ik meen te begrijpen dat je samen met Krugman naar een oplossing erlangt in de betekenis: Vandaag voeren we de oplossing uit en morgen kunnen we onbezorgd verder met het besef dat de genomen maatregelen het herstel zullen meebrengen. Dergelijke oplossingen denk ik bestaan niet omdat de crisis te verspreid is in sectoren (niet alleen de financiele sector) en landen (niet alleen de VS). De crisis is mondiaal en het ontbreekt de wereld aan gezaghebbende instellingen die oplossingen kunnen voorschrijven. Met andere woorden het ontbreekt de wereld aan middelen om oplossingen uit te voeren.
Hetgeen me daarbovenop verontrust is dat oplossingen worden tegengewerkt. Was Fortis geen voorbeeld van een korte nationalisering waarna dan de gezonde activa wordt doorverkocht? Zien we nu in Amerika niet min of meer hetzelfde gebeuren waar het uitzuiveren van de giftige activa in banken wordt tegengewerkt door de aandeelhouders? (Het verzet tegen een tijdelijke nationalisering van banken).

Er staan ons nog woelige tijden te wachten als je het mij vraagt tot de mensen de mentaliteit zullen hebben om oplossingen te doen werken. Het eerste teken voor mij zal zijn wanneer mensen niet langer naar politici wijzen als verantwoordelijken voor het beëindigen van deze crisis.

Adam Smith heeft er ooit op gewezen dat de economische onzichtbare hand maar kan werken indien de burger behoorlijk geïnformeerd is. Zolang aandeelhouders geen reëel inzicht wordt gegeven in de risico's van een onderneming, zullen de markten geconfronteerd blijven met onverwachte rampen (zie schandalen à la Enron, L zie de dotcom bubble; zie nu de bancaire crisis). Dit inzicht kan niet worden gebracht door de zaken extreem te reglementeren gezien bedrijven ontwikkelen, en de reglementering onmogelijk alles kan voorzien. De problematiek van de informatie rond risico's is momenteel zo ver gevorderd dat ook ondernemingen een te beperkt zicht hebben op de gevaren waaraan ze bloot staan. Dat komt omdat het risico-management eenzijdig gericht is op tangibles. Dit zijn zaken die meetbaar zijn en in een computer kunnen (zie de bijlage van E&Y die zeer tangible gericht is). Intangibles opnemen in risico-management is bijzonder moeilijk, en kan men tot op heden maar beperkt in de mate waarin statistiek bruikbaar is. De banken, waaronder Fortis, hebben de meest ontwikkelde risk management systemen op aarde - op de nucleaire centrales na. En laat nou net bij de banken zich het probleem voordoen. Het zal dus niet niet lukken om zomaar deze systemen over te plaatsen naar de andere sectoren. Tot de intangible (ontastbare)risks behoren onder meer de juridische risico's. Het gaat hiern niet alleen om compliance maar om de potentiële gevolgen van complexe juridische structuren en feitelijkheden met jurische gevolgen. Bij Fortis heeft men een schitterend risk management, maar niemand heeft de problemen à la Madoff, en wat er is gebeurd met de verbintenissen verbonden aan de CDO's voorzien. Niemand heeft ook de impact voorzien van het foutief beheer van de informatieverplichting van deze beursgenoteerde ex-reus. En niet in het minst heeft het risico management van Fortis voorzien welk juridisch spel de regering ging spelen. Wat baat het te berekenen welke risico's gelopen worden bij het uitvallen van een computersysteem gedurende 2 uur, wanneer de bank niet weet wat de risico's verbonden zijn aan haar juridische verplichtingen? Zowat 70 % van alle impacterende moeilijkheden in bedrijven zijn van juridische aard. Bedrijven weten vaak niet eens dat deze risico's er zijn. Laat staan dat de aandeelhouders er kennis van hebben.
De oplossing voor de moeilijkheden, en dus niet alleen deze crisis, is een nieuw systeem van risk management dat er in slaagt om ook om te gaan met risico's die niet zomaar in de computer kunnen worden gestopt. Deze benadering vereist echter ook een omslag in de visie op controle. In plaats van controle te aanzien als een straf, zou controle een vorm moeten aannemen die de manager in staat stelt om betere beslissingen te nemen. Maar dat vergt dan weer een integratie van werksystemen die actueel niet op elkaar zijn afgestemd. Een verhaal voor een volgende keer.

Er zijn geen oplossingen of wondermiddeltjes. De markt heeft zichzelf opgeblazen (te veel en te goedkoop krediet, en te veel en te ondoorzichtige afgeleide producten daarvan). De overheden bleken duidelijk niet in staat om de problemen tijdig te detecteren en bij te sturen. Er worden trouwens veel te weinig vragen gesteld bij het functioneren van die overheden, zoals wat de CGFA dagdagelijks, wat houdt dat toezicht concreet in of niet in ?
Hoedanook zal de markt, nadat deze zichzelf heeft opgeblazen, ook zichzelf moeten herstellen.
Het is evident dat overheden misschien nog banken en autofabrikanten kunnen redden (verstoring van het marktmechanisme, want quid met de concurrenten die het minder slecht deden), maar niet alle economische sectoren. Dit zou het failliet betekenen van het vrije marktkapitalisme waardoor we in een overheidseconomie terecht komen.
Geef de markt de kans om zichzelf te herstellen. Loze beloftes als "yes we can" zijn volksmennerij en veranderen fundamenteel niets aan de situatie.

Ik denk dat we nood hebben aan meer daadkracht. Overheden zijn momenteel steeds achter de feiten aan het hollen. Er doet zich iets voor en dan spelen ze daar op in. Dit is dweilen met de kraan open. Ik vind dat er een duidelijk actieplan moet zijn. Ofwel doen we niets en vertrouwen we erop dat de vrije markt uiteindelijk ons uit het dal zal halen ofwel gaan we voor massaal overheidsinterventie waar overheden de insolvabele banken gewoon nationaliseert, de balansen opkuist, aandeelhouders wegveegt en later terug aan de privésector verkoopt, net zoals in der tijd in Zweden is gebeurt. En nog wat relanceplannen erbovenop, als we toch bezig zijn. Niemand weet wat de beste oplossing zal zijn maar als er een duidelijk beleid is ben je tenminste zeker wat er ondernomen zal worden en kan je daar je gedrag op afstellen. Nu heb je het raden naar wat overheden zullen doen. Een beetje geld voor de banken, een beetje voor de autosector, lehman brothers die laten we is failliet gaan, fortis dat verkopen we door, of nee toch niet... man, man waar zijn die mee bezig. Volgens mij hebben veel beleidsmakers geen idee van hoe erg deze crisis wel niet is of nog kan worden.
En zeggen dat er veel van de crisis kan opgelost worden door er minder over te zeveren vind ik belachelijk. Het is de media hun taak te berichten over hoe de situatie is. En die is slecht of je dat nu leuk vind of niet, het heeft geen zin dat te negeren. Politiekers steken al genoeg hun kop in het zand en verbloemen de waarheid, we zijn echt niet gebaat als de media dat ook nog eens gaat doen. Er zal trouwens pas echte actie komen als we allemaal beseffen en onder ogen durven zien hoe ernstig de situatie is en kan worden maar eer dat dat gebeurt zal er zoals altijd eerst al veel onnodige pijn moeten zijn geleden...

@Urizen de vraag "of de economie zelf een nieuw evenwicht moet vinden" is wat ze is, een vraag namelijk.

Persoonlijk denk ik dat de overheid in deze situatie wel degelijk moet ingrijpen. Dit als brandweerman bijvoorbeeld, om probleemsituaties aan te pakken zoals in de banksector.

Op langere termijn moet de overheid ook haar verantwoordelijkheid nemen door een kader te scheppen dat beter is aangepast aan de globalisering, de vergrijzing, de verstedelijking en de technologische ontwikkelingen - om maar enkele van de "econoshocks" te noemen die Geert Noels analyseert.

Ik wou de vraag toch stellen omdat in het debat er wel degelijk mensen zijn met een andere mening, die vinden dat overheidsingrijpen in de huidige omstandigheden de zaken enkel maar erger maakt.

Controleer uw reactie

Voorbeeld van uw reactie

Dit is slechts een voorbeeld, uw reactie is nog niet geplaatst.

Even geduld
Uw reactie kon niet geplaatst worden. Volgende fout deed zich voor:
Uw reactie werd geplaatstPlaats nog een reactie

De letters en cijfers die uw invoerde zijn niet correct. Probeer het nog een keer.

Uw reactie wordt zo dadelijk geplaatst. Om spam op onze blogs te voorkomen dient u echter nog eerst de letters en cijfers die u in onderstaande afbeelding ziet in te voeren.

Is deze afbeelding moeilijk leesbaar?Maak er dan een nieuwe aan.

Even geduld

Laat een reactie achter

Volg Bear&Bull ook via TwitterRSS

Laatste reacties op Bear&Bull

Onze blogs

Meer

Live vanop de blogs

Related Posts with Thumbnails